Kennisbank
9 februari 2026
Netcongestie en de flex-e subsidie
Netcongestie: zo creëert u wél ruimte met flexibiliteit en de Flex‑E regeling
Het stroomnet in Nederland raakt snel vol. Veel bedrijven willen elektrificeren, verduurzamen en groeien, maar krijgen geen extra vermogen of mogen minder stroom terugleveren. Dit zorgt voor vertraging, hogere kosten en onzekerheid. Het goede nieuws: u kunt zelf actie ondernemen om ruimte te creëren.
Waarom het net nu vastloopt
Bedrijven stappen massaal over op elektrische oplossingen. Denk aan warmtepompen, laadpalen en nieuwe machines. Ook wekken we veel meer zonne- en windenergie op dan vroeger. Ons elektriciteitsnet is niet ontworpen voor deze snelle groei. Uitbreiding kost jaren door vergunningen, materiaaltekorten en te weinig technisch personeel.
Hierdoor ontstaat netcongestie: het net heeft niet genoeg ruimte om stroom te vervoeren. Dit kan twee problemen geven:
- Afnamecongestie: u krijgt geen of weinig extra vermogen voor nieuwe of grotere installaties.
- Invoedingscongestie: u mag tijdelijk minder of geen stroom terugleveren uit bijvoorbeeld zonnepanelen of een WKK.
Netbeheerders melden dan “transportschaarste”. Nieuwe aanvragen komen op een wachtlijst. Steeds vaker vragen netbeheerders bedrijven om mee te doen aan flexibele contracten, zoals capaciteitssturende contracten. Hierbij past u uw verbruik of teruglevering aan op drukke momenten. Dat kan voordelen bieden, maar vraagt inzicht in uw bedrijfsprocessen en risico’s.
Netcongestie raakt vooral bedrijven die willen uitbreiden, vernieuwen of verduurzamen. Daarom is het belangrijk om op tijd te handelen.
Gevolgen van het probleem
Netcongestie heeft directe gevolgen voor uw bedrijf:
- Uitbreiding van productie, koelinstallaties of laadinfra loopt vertraging op.
- Elektrificatie en zonnepanelen worden minder rendabel door onzekere teruglevering.
- Kosten stijgen door piekbelastingen of tijdelijke oplossingen.
- CO₂‑doelen, vergunningen en wetgeving komen onder druk te staan.
- Planning, strategie en investeringen worden minder voorspelbaar.
Netcongestie is dus geen technisch detail, maar een strategisch vraagstuk dat de hele organisatie raakt.
Flex-e subsidie
- welke processen flexibel zijn;
- hoeveel flexibiliteit technisch haalbaar is;
- wat de economische waarde is;
- welke oplossingen passen bij uw situatie.
Oplossingen
Vraagsturing
Met vraagsturing verschuift u tijdelijk processen naar rustige uren op het stroomnet, zodat pieken verdwijnen.
Energieopslag
Energieopslag, zoals een batterij of warmte-/koudeopslag, helpt om opgewekte of ingekochte energie op een later moment te gebruiken en zo uw belasting te verlagen.
Capaciteitssturend contract.
Een capaciteitssturend contract is een afspraak met de netbeheerder dat u op drukke momenten minder verbruikt of teruglevert; in ruil daarvoor krijgt u vaak wél een aansluiting of extra ruimte. Samen bieden deze drie opties een praktische manier om snel flexibiliteit te creëren binnen uw bedrijf.
Stappenplan (morgen starten)
Stap 1: Formuleer wensen en problemen
U begint met het scherp beschrijven van wat u wilt bereiken en waar u vastloopt door netcongestie. Denk aan een bedrijf dat een nieuwe productielijn wil starten maar geen extra vermogen krijgt; zo wordt meteen duidelijk welke stappen prioriteit hebben.
Stap 2: vraag Flex-E subsidie aan
Met de Flex‑E subsidie laat u professioneel onderzoeken hoeveel flexibel vermogen uw bedrijf kan inzetten. Een voorbeeld: een koelhuis gebruikt de subsidie om te analyseren welke compressoren tijdelijk kunnen worden uitgeschakeld zonder productverlies.
Stap 3: analyseer energieprofiel
Daarna bekijkt u wanneer uw pieken optreden. Zo kan een bakkerij ontdekken dat ’s ochtends meerdere installaties tegelijk opstarten en zo onnodige piekbelasting veroorzaken.
Stap 4: onderzoek flex mogelijkheden
Vervolgens onderzoekt u welke maatregelen passen, zoals vraagsturing, opslag of slimme aansturing van opwek. Een logistiek centrum kiest bijvoorbeeld voor een batterij om laadpiekuren te vermijden en zo ruimte te creëren. Met inzicht in uw flexibiliteit bespreekt u met de netbeheerder welke ruimte dit oplevert. Denk ook aan bijvoorbeeld een Capaciteitssturend contract. Een capaciteitssturend contract (CSC) is een overeenkomst tussen netbeheerders en energiegebruikers om netcongestie te verminderen door afspraken te maken over het gebruik van energieopslagsystemen.
Stap 5: maak een technisch juridisch plan
Tot slot stelt u een plan op met een ontwerp, aanpak, planning en investeringen. Naast de technische aspecten zijn ook de juridische aspecten van belang, in het geval van Capaciteitssturende- of capaciteitsbeperkende contracten.
Contact
Wilt u een concrete strategie voor uw bedrijf? Neem gerust contact op om te sparren.